Informacje
W środowisku skupionym wokół Uniwersytetu Stefana Batorego w Wilnie dominowała więc orientacja sanacyjna. Przedstawicieli tej orientacji było więcej - Ludwik Abramowicz, Iwo Jaworski, Walerian Meysztowicz. Swoich zwolenników wśród badanej grupy historyków miały także: Polska Partia Socjalistyczna (W. Gizbert-Studnicki, W. Hołubo-wicz, J. Obst), Stronnictwo Ludowe (Bolesław Wilanowski), Narodowa Demokracja (Wincenty Lutosławski). Aktywność naukowa, społeczno-polityczna i kulturalna środowiska naukowego Uniwersytetu im. Stefana Batorego wpłynęła na szybki awans kulturalny Wileńszczyzny, przyczyniła się do umacniania pozycji zbiorowości polskiej na tym obszarze. Dostrzegły to w 1940 r. władze litewskie, które uzasadniając likwidację polskiego charakteru wileńskiej uczelni stwierdzały: „Gdy Uniwersytet Stefana Batorego został utworzony w 1920 r. miał za zadanie być warownią polskich wpływów kulturalnych na spornym terenie Wileńszczyzny i dlatego powołano tam masę uczonych z różnych stron Polski".
Ciekawe artykuły
Pełne odtworzenie społeczno-politycznej działalności reprezentantów wileńskiego środowiska historycznego jest w tej chwili niemożliwe. Informacje na ten temat zgromadzone w kartach dokumentacyjnych są jeszcze nieliczne, mają charakter bardzo fragmentaryczny. Nie można dokonać w tej sytuacji szczegółowej analizy orientacji politycznej poszczególnych osób, oceny stopnia ich aktywności politycznej, a także stosunku członków badanej grupy do istotnych wydarzeń zachodzących w państwie w latach 1918-1939.
Starsza generacja brała bezpośredni udział w ruchu niepodległościowym, jak również w wydarzeniach lat 1918-1920. Spośród szczególnie zasłużonych w walce o niepodległość i jej utrzymanie należy wymienić: Ludwika Abramowicza - aktywnego członka POW, redaktora „Strażnicy" i „Wiadomości Wojennych", kierownika Biura Prasowego Tymczasowej Rady Stanu i członka Komisji Litewskiej TRS, który przez cały okres międzywojenny opowiadał się za ścisłą współpracą z Litwami i Białorusinami; Wacława Studnickiego - od 1896r. czynnego działacza PPS, wielokrotnie aresztowanego za działalność niepodległościową, więźnia warszawskiej Cytadeli; Waleriana Meysztowicza - bohaterskiego oficera 13 pułku...... Czytaj więcej >>